ویژگی‌های فولاد ابزار گرمکار 1.2581

فولاد ابزار گرمکار 1.2581 با شناسه X30WCrV9-3 از خانواده فولادهای ابزار در دسته گرمکار بوده که به دلیل ترکیب شیمیایی خاص خود، توانایی حفظ سختی و خواص مکانیکی را در دماهای بالا داراست. کروم موجب افزایش مقاومت در برابر اکسیداسیون و خوردگی شده و مولیبدن و وانادیوم نیز موجب ارتقاء سختی، سایش‌پذیری و چقرمگی می‌شوند. ویژگی‌های اصلی این فولاد عبارتند از:

  • حفظ سختی و مقاومت مکانیکی در دماهای بالا
  • مقاومت خوب در برابر اکسیداسیون و خوردگی
  • مقاومت در برابر سایش در شرایط کاری داغ
  • چقرمگی نسبتاً خوب
  • قابلیت ماشین‌کاری و فرم‌دهی پس از آنیل
  • پایداری حرارتی در کاربردهای طولانی‌مدت

از جمله محدودیت‌های این فولاد می‌توان به حساسیت به ترک‌خوردگی حرارتی و هزینه نسبتاً بالا اشاره کرد.

کاربردهای فولاد گرمکار 1.2581

  • قالب‌های شکل‌دهی در دماهای بالا
  • قالب‌ها و تجهیزات دایکست تحت فشار مس و آلومینیوم
  • قالب‌های آهنگری با تحمل ضربات مکرر
  • قالب‌های منگنه‌کاری و حکاکی گرم
  • تیغه‌های برش گرم
  • حلقه‌های اکستروژن آلومینیوم و مس

ترکیب شیمیایی فولاد گرمکار 1.2581

مقادیر ترکیب شیمیایی ارائه‌شده برای فولاد 1.2581 بر پایه داده‌های نسخه نهایی کلید فولاد (Stahlschlüssel ۲۰۱۹) و مطابق با استانداردهای معتبر بین‌المللی تنظیم شده‌اند. این اعداد ممکن است با مقادیر ذکرشده در برخی منابع یا استانداردهای قدیمی متفاوت باشند.

CکربنSiسیلیسیمMnمنگنزPفسفرSگوگردCrکرومVوانادیومWتنگستن
0.25 – 0.350.10 – 0.400.15 – 0.45≤ 0.030≤ 0.0202.50 – 3.200.30 – 0.508.50 – 9.50

مشخصات فیزیکی فولاد 1.2581

مقادیر ذکرشده در جدول زیر، میانگینی از پارامترهای فیزیکی به‌دست‌آمده از آزمون‌های نمونه‌ای در دمای محیط هستند و لزوماً با داده‌های محصول نهایی تمام تولیدکنندگان یکسان نیستند. این اطلاعات صرفاً جهت آشنایی با بازه تقریبی خواص فیزیکی این فولاد ارائه شده‌اند.

جدول مشخصات فیزیکی
پارامترمقدارواحد
چگالی~ 7.8g/cm3
هدایت حرارتی~ 27W/m.K
ظرفیت گرمایی ویژه~ 0.46J/kg.K
مقاومت الکتریکی~ 0.52Ω.mm2/m
مدول الاستیسیته (E)190-210GPa

خواص مکانیکی فولاد 1.2581

نمودار سختی نسبت به دمای تمپرینگ فولاد ابزار گرمکار 1.2581

اطلاعات ارائه‌شده در جدول زیر، از نسخه نهایی سال ۲۰۱۹ کلید فولاد (Stahlschlüssel) استخراج شده‌اند. این داده‌ها بر اساس استانداردهای معتبر و به‌روز بین‌المللی تنظیم شده‌اند و ممکن است با مقادیر قدیمی‌تر رایج در برخی منابع دیگر تفاوت داشته باشند.

منبع: کلید فولاد (Stahlschlüssel) نگارش ۲۰۱۹
جدول خواص مکانیکی
پارامترمقدارواحد
مقاومت کاری (Working Resistance)1180-1770MPa
خنک‌کاری در حین کارآب و روغن
سختی در حالت آنیل شده≤ 241HB 30
سختی در حالت سخت‌کاری شده48 ~HRC
سختی در تمپر °۴۰۰≥ 49HRC
سختی در تمپر °۴۵۰≥ 50HRC
سختی در تمپر °۵۰۰≥ 51HRC
سختی در تمپر °۵۵۰≥ 52HRC
سختی در تمپر °۶۰۰≥ 51HRC
سختی در تمپر °۶۵۰≥ 45HRC
سختی در تمپر °۷۰۰≥ 37HRC

عملیات حرارتی و سخت‌کاری فولاد 1.2581

  1. آهنگری: در دمای °۹۰۰ تا °۱۱۰۰ انجام می‌شود. این فرآیند موجب افزایش چقرمگی و شکل‌پذیری فولاد شده و برای تولید قطعات بزرگ مناسب است.
  2. آنیلینگ (Annealing): در دمای °۸۰۰ تا °۸۵۰ انجام شده و باعث کاهش سختی، حذف تنش‌های داخلی و بهبود ماشین‌کاری می‌شود.
  3. سخت‌کاری: در بازه °۱۰۵۰ تا °۱۱۰۰ حرارت داده شده و سپس به‌سرعت سرد می‌شود. این فرآیند سختی نهایی و مقاومت به سایش فولاد را افزایش می‌دهد.
  4. تمپرینگ (Tempering):در دمای °۶۰۰ تا °۶۵۰ انجام می‌شود تا چقرمگی افزایش یافته و از شکنندگی جلوگیری شود. این مرحله برای عملکرد پایدار ابزارها ضروری است.

اطلاعات ارائه‌شده در جدول زیر، از نسخه نهایی سال ۲۰۱۹ کلید فولاد (Stahlschlüssel) استخراج شده‌اند. این داده‌ها بر اساس استانداردهای معتبر و به‌روز بین‌المللی تنظیم شده‌اند و ممکن است با مقادیر قدیمی‌تر رایج در برخی منابع دیگر تفاوت داشته باشند.

منبع: کلید فولاد (Stahlschlüssel) نگارش ۲۰۱۹